Regał windowy – definicja, cechy, możliwe zastosowanie
Regał windowy, określany również jako Vertical Lift Module lub VLM, jest automatycznym urządzeniem do składowania drobnicy, części, narzędzi i innych produktów umieszczanych na wysuwanych tacach. Po wybraniu lokalizacji mechanizm znajdujący się wewnątrz urządzenia pobiera odpowiednią tacę i dostarcza ją do okna obsługowego. Pracownik nie musi więc chodzić pomiędzy regałami ani pobierać produktów z wysokich półek.
Czego dowiesz się z artykułu?
Artykuł wyjaśnia, jak działa regał windowy VLM, z jakich elementów się składa i czym różni się od karuzeli pionowej oraz tradycyjnych regałów półkowych.
Dlaczego to ważne? VLM może ograniczyć powierzchnię i drogę kompletacji, ale jego wydajność zależy od parametrów tac, liczby operacji, organizacji stanowiska i zastosowanego oprogramowania.
Regał windowy – definicja
Regał windowy VLM jest zamkniętym, automatycznym systemem składowania tacowego. Po dwóch stronach urządzenia znajdują się miejsca przeznaczone na tace, a pomiędzy nimi porusza się pionowy mechanizm pobierający.
Po otrzymaniu polecenia system odnajduje właściwą tacę, pobiera ją z lokalizacji i przekazuje do okna obsługowego. Po zakończeniu pobrania albo uzupełnienia taca wraca do wolnego miejsca wewnątrz urządzenia.
Regał windowy nie jest przeznaczony wyłącznie do produktów o niskiej i średniej rotacji. Może obsługiwać również towary często pobierane, jeżeli liczba urządzeń, kolejność zadań i czas dostarczania tac odpowiadają wymaganej wydajności procesu.
Wielkość oraz masa produktów są ograniczone wymiarami i dopuszczalnym obciążeniem tac. Nie każdy VLM jest więc odpowiedni do ciężkich, długich albo bardzo dużych elementów.
Najważniejszą cechą systemu jest dostarczanie produktów do jednego lub kilku kontrolowanych punktów dostępu. Nie oznacza to jednak jednoczesnego, nieograniczonego dostępu do całego asortymentu – operator otrzymuje kolejno tace wskazane przez system.
Regał windowy VLM a karuzela pionowa – czym się różnią?
W regale windowym tace pozostają w niezależnych lokalizacjach, a centralny ekstraktor pobiera konkretną tacę i dostarcza ją do okna obsługowego.
W karuzeli pionowej półki lub nośniki są połączone w zamknięty obieg. Cały układ obraca się do momentu, aż właściwy nośnik znajdzie się przy stanowisku operatora.
VLM może dynamicznie dopasowywać miejsca do wysokości poszczególnych tac, jeżeli urządzenie ma odpowiedni system pomiaru. Karuzela ma natomiast bardziej stały układ nośników wynikający z konstrukcji łańcucha.
Wybór powinien wynikać z wysokości i masy produktów, wymaganej wydajności, dostępnej powierzchni, planowanej integracji i rodzaju operacji. Samo pionowe przemieszczanie produktów nie oznacza, że oba urządzenia działają tak samo.
Jak są zbudowane regały windowe?
Typowy regał windowy składa się z:
- zamkniętej obudowy urządzenia,
- dwóch pionowych kolumn lokalizacji na tace,
- centralnego ekstraktora przemieszczającego tace,
- jednego lub kilku okien obsługowych,
- tac przeznaczonych do przechowywania produktów,
- czujników położenia, wysokości i bezpieczeństwa,
- sterownika oraz interfejsu operatora,
- oprogramowania obsługującego lokalizacje i zadania,
- drzwi, kurtyn albo innych zabezpieczeń strefy dostępu.
Liczba okien dostępowych, rozstaw lokalizacji, zakres regulacji i maksymalna wysokość nie są jednakowe we wszystkich urządzeniach. Zależą od producenta, modelu i wybranej konfiguracji.
W części systemów czujniki mierzą wysokość towaru po odłożeniu tacy. Sterownik może następnie wybrać miejsce ograniczające niewykorzystaną przestrzeń pomiędzy kolejnymi tacami.
Dodawanie tac lub zmiana ich rozmieszczenia jest możliwa wyłącznie w zakresie dopuszczonym przez urządzenie. Trzeba uwzględnić maksymalne obciążenie całkowite, liczbę dostępnych lokalizacji i parametry napędu.
O wydajności regału windowego decyduje liczba i kolejność dostarczanych tac, a nie wyłącznie prędkość windy.
Jeżeli każde pobranie wymaga przywołania innej tacy, operator może oczekiwać na urządzenie. Grupowanie zamówień i umieszczanie powiązanych produktów na tych samych tacach może ograniczyć liczbę ruchów.
Regały windowe – najważniejsze cechy
Sprawne zarządzanie towarami
Regał windowy dostarcza wybraną tacę do stałego stanowiska operatora. Ogranicza to chodzenie pomiędzy lokalizacjami oraz ręczne wyszukiwanie produktów na wielu poziomach tradycyjnych regałów.
Rzeczywista wydajność zależy jednak od:
- czasu dostarczania kolejnych tac,
- liczby okien i obsługiwanych urządzeń,
- liczby pozycji pobieranych z jednej tacy,
- kolejkowania zadań przez oprogramowanie,
- organizacji stanowiska kompletacyjnego,
- częstotliwości uzupełniania zapasu,
- liczby pracowników korzystających z systemu.
Przy dużej liczbie operacji urządzenia można łączyć w stanowiska składające się z kilku modułów. System powinien wtedy ustalać kolejność pobierania tak, aby ograniczać oczekiwanie operatora na następną tacę.
Produkty często rotujące nie muszą być wykluczone z regału windowego. Powinny jednak zostać rozmieszczone i obsługiwane w sposób odpowiadający wymaganej przepustowości.
Oszczędność czasu i bezpieczna praca
System goods-to-person może ograniczyć chodzenie, pracę na drabinach oraz pobieranie produktów z bardzo niskich i wysokich półek. Taca jest dostarczana do ustalonego okna obsługowego.
Nie oznacza to jednak, że dostęp do towarów jest „nieograniczony”. Podczas ruchu mechanizmu dostęp do wnętrza urządzenia powinien być kontrolowany przez drzwi, przesłony, kurtyny świetlne i pozostałe zabezpieczenia konkretnego systemu.
Naruszenie kurtyny bezpieczeństwa może zatrzymać ruch tacy. Zabezpieczenie nie zastępuje jednak szkolenia, prawidłowego użytkowania i kontroli stanu technicznego.
Ciężkie produkty wymagają dodatkowej oceny ergonomicznej. Jeżeli operator ma ręcznie podnosić element z tacy, trzeba sprawdzić jego masę, zasięg, wysokość pobierania oraz potrzebę zastosowania manipulatora albo podnośnika.
Nie wolno wchodzić do wnętrza urządzenia ani omijać zabezpieczeń podczas usuwania awarii. Serwis powinien odbywać się zgodnie z instrukcją, po odłączeniu i zabezpieczeniu źródeł energii.
Oszczędność przestrzeni
Regał windowy wykorzystuje wysokość hali, przechowując tace w zamkniętej, pionowej konstrukcji. Może dzięki temu ograniczyć powierzchnię posadzki zajmowaną przez tradycyjne ciągi regałów i alejki.
Efekt zależy jednak od:
- wysokości użytkowej budynku,
- wymiarów oraz liczby tac,
- wysokości produktów umieszczanych na tacach,
- liczby indeksów i wielkości zapasu,
- rozmieszczenia okien obsługowych,
- przestrzeni potrzebnej do serwisu,
- nośności posadzki i ograniczeń konstrukcyjnych hali.
System nie zawsze maksymalizuje pojemność. Jeżeli na jednej tacy znajdują się pojedyncze wysokie elementy, mogą one zwiększać potrzebny odstęp również dla pozostałej części powierzchni tacy.
Przed zakupem należy porównać liczbę rzeczywistych lokalizacji i pojemność użytkową VLM z regałami półkowymi, zabudową wielopoziomową oraz innymi systemami składowania.
Jak regał windowy wspiera kontrolę zapasów?
Sterownik urządzenia może rejestrować lokalizacje tac, użytkowników oraz wykonywane operacje. Zakres kontroli zapasów zależy jednak od zastosowanego oprogramowania i jego integracji z pozostałymi systemami firmy.
Regał windowy może współpracować między innymi z:
- oprogramowaniem producenta urządzenia,
- systemem WMS zarządzającym magazynem,
- systemem ERP przechowującym dane zakupowe i produkcyjne,
- czytnikami kodów kreskowych lub RFID,
- systemami Pick-by-Light i wskazaniami lokalizacji,
- kontrolą dostępu przypisaną do konkretnych użytkowników.
Powiadomienie o niskim stanie zapasu nie jest automatyczną cechą każdego urządzenia. Wymaga aktualnych danych, ustalonych poziomów minimalnych i odpowiedniej konfiguracji.
Sam regał windowy nie składa również automatycznie zamówienia u dostawcy, jeżeli nie został połączony z systemem obsługującym zakupy i uzupełnianie zapasów.
Każde pobranie i uzupełnienie powinno być potwierdzane. W przeciwnym razie stan zapisany w systemie może różnić się od rzeczywistej zawartości tacy.
Gdzie znajdują zastosowanie regały windowe?
Regały windowe sprawdzają się przede wszystkim tam, gdzie na ograniczonej powierzchni trzeba przechowywać dużą liczbę mniejszych lub średnich produktów i regularnie dostarczać je do stanowiska operatora.
Mogą być wykorzystywane między innymi w:
- magazynach części zamiennych,
- działach utrzymania ruchu,
- magazynach narzędzi i oprzyrządowania,
- buforach komponentów przy produkcji,
- magazynach części samochodowych i maszynowych,
- strefach kompletacji drobnicy,
- magazynach elektroniki,
- archiwach technicznych i magazynach dokumentacji,
- kontrolowanych magazynach produktów wartościowych.
Zastosowanie w branży elektronicznej może wymagać odpowiednich pojemników, uziemienia i ochrony ESD. W branży chemicznej znaczenie mają kompatybilność materiałów, wentylacja, zabezpieczenie przed wyciekiem i wymagania dotyczące konkretnych substancji.
Produkty farmaceutyczne mogą wymagać kontroli temperatury, wilgotności, czystości, dostępu i identyfikowalności. Standardowego regału windowego nie należy więc uznawać automatycznie za rozwiązanie odpowiednie dla każdej substancji chemicznej lub produktu leczniczego.
Przy bardzo szybkiej rotacji, dużych paletach, dłużycach albo towarach przekraczających parametry tac korzystniejsze mogą być inne systemy składowania.
Kiedy regał windowy może się nie opłacać?
Regał windowy nie zawsze jest najlepszym sposobem zwiększenia pojemności lub przyspieszenia kompletacji. Inwestycję należy porównać z prostszymi rozwiązaniami i rzeczywistymi kosztami całego okresu użytkowania.
VLM może być mniej uzasadniony, gdy:
- liczba produktów i operacji jest niewielka,
- towary można wygodnie obsługiwać na zwykłych półkach,
- większość jednostek ma wymiary większe niż dostępne tace,
- wymagana przepustowość przekracza możliwości jednego urządzenia,
- przestój jednego modułu zatrzymałby krytyczny proces,
- firma nie ma przygotowanego serwisu i procedury awaryjnej,
- dane o zapasach są nieuporządkowane lub nieaktualne,
- wysokość hali nie zapewnia istotnej przewagi nad regałami tradycyjnymi.
W kalkulacji trzeba uwzględnić nie tylko cenę urządzenia, ale również fundament lub posadzkę, transport, montaż, instalację elektryczną, ochronę przeciwpożarową, oprogramowanie, integrację, szkolenia, przeglądy, części zamienne i możliwe przestoje.
Dla procesu krytycznego warto przygotować sposób pobrania najważniejszych produktów w przypadku awarii albo braku zasilania. Może to oznaczać utrzymywanie niewielkiego zapasu awaryjnego poza urządzeniem.
Alternatywne systemy do drobnicy i wykorzystania wysokości hali
Nie cały asortyment musi trafiać do urządzenia windowego. Towary szybko rotujące, większy zapas oraz produkty o nietypowych wymiarach można obsługiwać w innych systemach.
Regały półkowe
Rozwiązanie do kartonów, części, pojemników i narzędzi, które nie wymagają automatycznego dostarczania do stanowiska operatora.
Wielopoziomowe regały półkowe
Zabudowa tworzy kilka kondygnacji przeznaczonych do ręcznej kompletacji. Pozwala wykorzystać wysokość hali bez stosowania automatycznego ekstraktora tac.
Regały przepływowe Carton Flow
Towary przesuwają się grawitacyjnie do stałego miejsca pobrania. System może obsługiwać szybko rotującą część asortymentu niezależnie od VLM.
Regały windowe – podsumowanie
Regał windowy VLM może ograniczyć powierzchnię potrzebną do składowania drobnicy i skrócić drogę pracownika, dostarczając wybraną tacę do stałego stanowiska.
Efekt nie wynika jednak wyłącznie z instalacji urządzenia. Trzeba odpowiednio podzielić tace, oznaczyć lokalizacje, przygotować dane o produktach i połączyć system z właściwym sposobem obsługi zapasów.
Przed zakupem należy określić wymiary oraz masę produktów, liczbę pozycji pobieranych w godzinie, wymagane okna dostępowe, sposób integracji, warunki środowiskowe i procedurę awaryjną.
Warto również porównać VLM z regałami półkowymi, Carton Flow i zabudową wielopoziomową. Najlepszym rozwiązaniem może być połączenie kilku systemów, a nie przenoszenie całego asortymentu do jednego urządzenia.
Więcej o automatyzacji, WMS i ocenie opłacalności
Regał windowy powinien być analizowany razem z systemem zarządzania zapasami, pozostałymi urządzeniami i rzeczywistym profilem operacji magazynowych.
Regał windowy VLM – najczęstsze pytania
Poniżej znajdziesz odpowiedzi dotyczące działania, budowy i zastosowania regałów windowych, obciążenia tac, wydajności, integracji z WMS oraz postępowania w przypadku awarii.
Co to jest regał windowy VLM?
Jest to automatyczny system składowania tacowego. Centralny mechanizm pobiera wybraną tacę i dostarcza ją do okna obsługowego operatora.
Jak działa regał windowy?
Operator wybiera produkt lub tacę w systemie, a ekstraktor pobiera ją z lokalizacji wewnętrznej. Po zakończeniu operacji taca wraca do miejsca wskazanego przez sterownik.
Czym VLM różni się od karuzeli pionowej?
W VLM niezależne tace są pobierane przez centralny ekstraktor. W karuzeli wszystkie nośniki poruszają się razem po zamkniętej pionowej pętli.
Jakie produkty można przechowywać w regale windowym?
Najczęściej przechowuje się części, narzędzia, komponenty, pojemniki i drobnicę. Produkty muszą mieścić się na tacy i nie mogą przekraczać jej dopuszczalnego obciążenia.
Czy regał windowy nadaje się do ciężkich produktów?
Zależy to od modelu i nośności tacy. Przy ciężkich elementach trzeba również ocenić ergonomię ręcznego pobrania i możliwość zastosowania manipulatora lub podnośnika.
Czy VLM nadaje się do szybko rotujących produktów?
Może je obsługiwać, jeżeli czas dostarczania tac, liczba urządzeń i organizacja zadań zapewniają wymaganą przepustowość. Przy bardzo intensywnej kompletacji potrzebnych może być kilka modułów.
Czy regał windowy współpracuje z WMS?
Tak, jeżeli urządzenie i system WMS mają przygotowaną odpowiednią integrację. WMS może przekazywać zadania, a sterownik VLM realizować ruch konkretnych tac.
Czy regał windowy automatycznie kontroluje zapasy?
Może wspierać kontrolę, ale dokładność zależy od potwierdzania wszystkich pobrań i uzupełnień. Samo przemieszczanie tac nie gwarantuje zgodności stanu systemowego z rzeczywistym.
Co się dzieje podczas awarii albo braku zasilania?
Dostęp do tac może zostać ograniczony do czasu przywrócenia urządzenia do pracy. Dla krytycznych części warto przygotować procedurę awaryjną i zapas poza VLM.
Jakie dane przygotować przed wyborem VLM?
Potrzebne są wymiary i masa produktów, liczba indeksów, wielkość zapasu, liczba pobrań, wymagane tempo pracy, wysokość hali i warunki środowiskowe.
Pozdrawiamy



