Planowanie logistyczne. Poznaj definicję, metody, rodzaje i zadania
Wszystkie działania realizowane w magazynie wymagają planowania logistycznego. Jak robić to skutecznie? Sprawdź dostępne metody.
Planowanie logistyczne — definicja
Co to jest planowanie logistyczne? To ustalony harmonogram działań, który został zaakceptowany przez wszystkie jednostki odpowiadające za realizację celów w przedsiębiorstwie. Planowanie powinno obejmować wszystkie sektory, od zapotrzebowania na surowce do produkcji aż do zarządzania dostawami zamówień do klientów.
Przeprowadzając planowanie logistyczne, należy uwzględnić wskaźniki wydajności, czyli KPI. Są to czynniki poddawane analizie, w celu uzyskania wiarygodnej oceny skuteczności logistycznej przedsiębiorstwa. Dane te umożliwiają wykrycie mało wydajnych procesów i błędów, które powodują problemy w dostawach towarów.
[Sprawdź też regały paletowe cennik w ofercie amRACK]
Wszystkie działania logistyczne w przedsiębiorstwie należy regularnie kontrolować i poddawać ocenie. Przedsiębiorstwo będzie mogło się rozwijać, bez powielania dotychczasowych błędów.
Głównymi celami planowania logistycznego są:
- ograniczenie błędów, które mogą zdarzyć się na każdym etapie realizowania zadań w magazynie;
- optymalizacja zasobów i nakładów inwestycyjnych poprzez bieżące monitorowanie podejmowanych działań. Kontrola pomaga efektywnie wykorzystać dostępne zasoby;
- uzyskanie większej wydajności i efektywności przeprowadzanych operacji.
Planowanie logistyczne — zadania do wykonania
Każda operacja logistyczna składa się z czterech etapów, które należy uwzględnić, przeprowadzając planowanie w logistyce:
- Zapotrzebowanie na surowce.
- Produkcja.
- Kontrola zapasów.
- Dystrybucja towarów.
Zasady planowania logistycznego nie powinny jednak ograniczać się wyłącznie do powyższych zagadnień. Konieczne jest także uwzględnienie działań poprzedzających każdy z powyższych procesów. Trzeba opracować korzystny układ magazynu, poprawnie zarządzać produktami, a także dobierać do potrzeb właściwe metody obsługi towarów.
Należy również pamiętać o czynnikach posprzedażowych, które obejmują m.in. zwroty towarów. Każde przedsiębiorstwo musi być przygotowane na reklamacje, skargi oraz zażalenia zgłaszane przez klientów.
Jak przygotować plan logistyczny, który jest skuteczny?
Metody planowania logistycznego są różne. Natomiast bardzo ważne jest przeanalizowanie łańcucha dostaw, a także wytypowanie przeszkód, które mogą pojawić się na poszczególnych etapach realizacji zamówienia. Opracowując odpowiednie rozwiązania zapobiegawcze, przedsiębiorstwo jest przygotowane na sytuacje kryzysowe.
Planowanie logistyczne wymaga przygotowania profili klientów, dostawców, a także określenia możliwości logistycznych. Trzeba również oszacować, jakie są właściwości dystrybuowanych produktów.
W planowaniu logistycznym chodzi o to, aby przedsiębiorstwo mogło się stale rozwijać, bez przestojów. Należy uwzględnić przyszłą rozbudowę magazynu, gdy zwiększy się zapotrzebowanie na miejsca magazynowe. Podstawą jest jednak zaplanowanie elastycznego układu magazynu, który korzystnie reaguje na zapotrzebowanie rynkowe.
Należy przyjąć wysokie standardy w zakresie pomiarów wyników. W łańcuchu dostaw generowanych jest bardzo dużo danych, które dostarczają cenne informacje na temat działalności przedsiębiorcy. Są one jednak przydatne dopiero po właściwym przetworzeniu np. przy użyciu narzędzi informatycznych.
Oprócz realizacji wyznaczonych celów warto szukać innowacyjnych rozwiązań, które poprawiają wydajność operacji logistycznych. Warto pomyśleć o wprowadzeniu do standardowej działalności wysyłki w 24 godziny, a także zastosowaniu nowoczesnych technologii, dzięki którym przedsiębiorstwo będzie w stanie sprostać rosnącym oczekiwaniom klientów, w zakresie jak najszybszej obsługi.
Aktualnie standardem w większości magazynów jest stosowanie systemu zarządzania WMS, który ułatwia generowanie informacji o procesach logistycznych. Pomaga również w automatyzacji wielu działań, takich jak kontrola zapasów, przyjmowanie i wydawanie towarów czy kompletowanie zamówień.
Rodzaje planowania w logistyce dostosowane do specyficznych potrzeb przedsiębiorstwa
Każde przedsiębiorstwo ma inne wymagania w kontekście planowania działań logistycznych. Istotne jest uwzględnienie tych potrzeb, w celu optymalizacji procesów. Należy mieć świadomość, że nieumiejętne planowanie logistyczne prowadzi do kosztownych błędów. Ponadto obsługa klientów jest mało wydajna.
Część przedsiębiorców boryka się m.in. z nieefektywną kompletacją zamówień. W celu rozwiązania tego problemu warto zdecydować się na cyfryzację i automatyzację z wykorzystaniem technologii RFID.
Planowanie w logistyce wymaga bardzo elastycznego podejścia i reagowania na aktualną sytuację rynkową. Np. w odpowiedzi na wzrost popytu warto przyjąć strategię obejmującą automatyzację magazynu, w celu zapewnienia najwyższej jakości obsługi klienta.
Aby przyjęte metody planowania logistycznego przyniosły korzyści dla przedsiębiorstwa, konieczna jest skuteczna współpraca wszystkich działów i dążenie do jednego ustalonego celu.
Planowanie logistyczne – najczęstsze pytania
Krótka sekcja dla firm, które chcą lepiej zaplanować przepływ towaru, układ magazynu, zapasy, regały, kompletację, wysyłkę i rozwój infrastruktury logistycznej.
Co to jest planowanie logistyczne?
Planowanie logistyczne to ustalenie sposobu, w jaki firma będzie zarządzać przepływem towarów, informacji i zasobów od zaopatrzenia, przez magazynowanie i produkcję, aż po dostawę do klienta. Obejmuje harmonogram działań, odpowiedzialności, zasady obsługi zapasów, dobór infrastruktury, organizację transportu oraz kontrolę wyników. W magazynie przekłada się między innymi na układ regałów, strefy pracy, kompletację i wysyłkę.
Jakie są główne cele planowania logistycznego?
Najważniejsze cele to ograniczenie błędów, lepsze wykorzystanie zasobów, zmniejszenie kosztów, poprawa terminowości dostaw i zwiększenie wydajności pracy. Dobre planowanie logistyczne pomaga unikać przestojów, braków magazynowych, przeciążonych stref, niepotrzebnych przejazdów wózków i chaotycznego odkładania towaru. Celem nie jest tylko szybsza praca, ale stabilny proces, który można mierzyć i poprawiać.
Jakie procesy obejmuje planowanie logistyczne?
Planowanie logistyczne obejmuje zapotrzebowanie na surowce, dostawy, produkcję, kontrolę zapasów, magazynowanie, kompletację, pakowanie, dystrybucję, zwroty i reklamacje. W praktyce trzeba uwzględnić także działania poprzedzające te procesy: dobór układu magazynu, regałów, pól odkładczych, dróg transportowych, systemów IT i zasad obsługi towarów. Im więcej procesów jest połączonych w jeden plan, tym łatwiej uniknąć wąskich gardeł.
Od czego zacząć planowanie logistyczne w magazynie?
Najlepiej zacząć od analizy towaru, zamówień, dostaw, rotacji zapasów, dostępnej powierzchni, wysokości hali, pracy wózków i problemów występujących w obecnym układzie. Trzeba sprawdzić, które strefy są przeciążone, gdzie powstają zatory, jakie produkty są pobierane najczęściej i które procesy generują błędy. Dopiero na tej podstawie warto planować regały, alejki, strefy przyjęć, kompletacji i wysyłki.
Jakie dane są potrzebne do dobrego planu logistycznego?
Do przygotowania planu potrzebne są dane o liczbie zamówień, sezonowości, rotacji produktów, stanach magazynowych, liczbie palet, wymiarach ładunków, czasie kompletacji, błędach, zwrotach, kosztach transportu i wykorzystaniu powierzchni. Ważne są też dane techniczne: wysokość hali, nośność posadzki, typ wózków, szerokość alejek, liczba bram i możliwości rozbudowy. Bez takich informacji plan opiera się bardziej na założeniach niż na realnym procesie.
Jak KPI pomagają w planowaniu logistycznym?
KPI pomagają mierzyć, czy logistyka działa zgodnie z założeniami. W magazynie można analizować między innymi czas przyjęcia towaru, czas kompletacji, terminowość wysyłek, błędy w zamówieniach, wykorzystanie miejsc paletowych, rotację zapasów, koszty obsługi zamówienia i liczbę uszkodzeń. Dzięki KPI łatwiej wykryć, czy problemem jest układ regałów, brak stref buforowych, nieefektywna kompletacja, zbyt mała liczba lokalizacji czy niewłaściwa organizacja pracy.
Jak planowanie logistyczne wpływa na układ regałów?
Plan logistyczny powinien wskazywać, jakie towary mają być składowane na regałach, jak często są pobierane, jakimi wózkami będą obsługiwane i ile miejsca trzeba zostawić na przyjęcia, bufor, kompletację oraz wysyłkę. Produkty szybko rotujące powinny być łatwo dostępne, a towary wolniej rotujące mogą trafiać dalej lub wyżej. Dzięki temu regały nie są ustawiane przypadkowo, tylko wspierają rzeczywisty przepływ towaru.
Czym różni się planowanie strategiczne, taktyczne i operacyjne w logistyce?
Planowanie strategiczne dotyczy długoterminowych decyzji, takich jak lokalizacja magazynu, model dystrybucji, automatyzacja lub rozbudowa obiektu. Planowanie taktyczne obejmuje średni okres, na przykład dobór regałów, układ stref, poziom zapasów i organizację transportu. Planowanie operacyjne dotyczy codziennych działań: przyjęć, kompletacji, wydań, obsady zmian, kolejności zleceń i reagowania na bieżące problemy.
Jak system WMS wspiera planowanie logistyczne?
System WMS wspiera planowanie logistyczne przez kontrolę lokalizacji, stanów magazynowych, przyjęć, wydań, kompletacji, inwentaryzacji i przepływu informacji. Pomaga szybciej wskazać miejsce składowania, wyznaczyć trasę pobrania, ograniczyć błędy i analizować wydajność pracy. Nie zastępuje jednak dobrze zaprojektowanego magazynu — system informatyczny działa najlepiej wtedy, gdy regały, strefy i procedury są uporządkowane.
Jak uwzględnić rozwój firmy w planie logistycznym?
Plan logistyczny powinien zakładać możliwość wzrostu liczby zamówień, większej liczby indeksów, sezonowych zapasów, nowych kanałów sprzedaży i rozbudowy magazynu. Warto zostawić rezerwę na dodatkowe regały, nowe strefy kompletacji, zmianę typu wózków lub wdrożenie systemów automatyzacji. Elastyczny układ magazynu pozwala reagować na popyt bez ciągłego przestawiania całej infrastruktury.
Jakich błędów unikać przy planowaniu logistycznym?
Najczęstsze błędy to planowanie bez danych, skupienie się wyłącznie na liczbie miejsc paletowych, pomijanie stref buforowych, zbyt wąskie alejki, brak miejsca na zwroty, nieuwzględnienie sezonowości i brak współpracy między działami. Problemem jest też wdrażanie technologii bez uporządkowanych procesów. Planowanie logistyczne powinno łączyć sprzedaż, zakupy, magazyn, produkcję, transport i obsługę klienta, bo każdy z tych obszarów wpływa na przepływ towaru.
Pozdrawiamy
