Drogi transportowe w magazynach i halach produkcyjnych – rola, przepisy, zasady
Procesy magazynowe mogą być poprawnie realizowane wyłącznie wtedy, gdy w obiekcie zastosowany jest odpowiedni rodzaj składowania, a urządzenia transportu bliskiego mogą poruszać się po wytyczonych zgodnie z przepisami drogach, bez żadnych kolizji. Warto sprawdzić, jakie są wytyczne co do dróg transportowych w magazynach i halach produkcyjnych.
Czym są drogi transportowe w magazynie?
Droga transportowa, inaczej nazywana jest ciągiem komunikacyjnym, który ułatwia przemieszczanie się w magazynie urządzeniom transportu bliskiego oraz pracownikom. Musi zostać zaprojektowana bezpiecznie, starannie, zgodnie z obowiązującymi przepisami, w sposób logicznie dopasowany do przestrzeni magazynowej.
[Sprawdź też naszą ofertę, w tym regały wysokiego składowania]
Poprawne drogi transportowe mają odpowiednią szerokość, dostosowaną do rozmiaru urządzeń, które poruszają się po magazynie, a także są właściwie oznakowane i widoczne z bardzo dużej odległości. Odpowiednie warunki w magazynie musi zapewnić właściciel obiektu lub osoba, która nim w danym momencie zarządza. Wszystkie działania reguluje prawo.
Drogi transportowe w magazynie – przepisy
Podstawowe wymagania dotyczące dróg transportowych w magazynie reguluje Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 roku dotyczące ogólnych przepisów bezpieczeństwa oraz higieny pracy. Później zasady te ujednolicono w Obwieszczeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 sierpnia 2003 r.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym Polskimi Normami, pracodawca jest zobowiązany zapewnić na terenie obiektu prawidłowo wytyczone oraz oznakowane ciągi transportowe, komunikacyjne, a także drogi dla pieszych.
Droga transportowa w magazynie musi być dostosowana do:
- liczby potencjalnych użytkowników,
- typu i gabarytów wykorzystywanych urządzeń transportowych,
- rodzaju oraz wielkości przemieszczanych ładunków.
Innym ważnym dokumentem, który reguluje rozmieszczenie dróg transportowych w magazynie, jest Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (z późniejszymi zmianami), które dotyczy głównie zagwarantowania łatwo dostępnych i szerokich dróg ewakuacyjnych.
Minimalne szerokości dróg transportowych określają również Polskie Normy, w tym Norma PN-M-78010:1968P: Transport wewnętrzny — Drogi i otwory drzwiowe — wytyczne projektowania.
Jaka jest optymalna szerokość drogi dla wózka widłowego?
Dostępne są konkretne wytyczne, jakiej szerokości powinna być droga transportowa w magazynie. Istotne jest jedynie wzięcie pod uwagę, czy w obiekcie powstanie droga jednokierunkowa, czy dwukierunkowa. Decyzję należy podjąć w oparciu o:
- wielkość powierzchni do zaadaptowania,
- typu przewożonych ładunków,
- bezpieczeństwo pracowników.
Aby obliczyć szerokość dróg transportowych w magazynie, należy przyjąć:
- a – szerokość transportowanego ładunku (+ szerokość pojazdu, jeśli ładunek jest przewożony przy pomocy urządzenia transportu bliskiego);
- b – szerokość drogi transportowej w centymetrach (jej minimalna wartość to 120cm).
Drogi komunikacyjne w magazynie dla ruchu pieszego
- b= a + 30 cm w przypadku ruchu jednokierunkowego;
- b= 2a + 60 cm dla ruchu dwukierunkowego.
Szerokość drogi transportowej dla wózka widłowego i innych urządzeń magazynowych
- b= a + 60 cm w ruchu odbywającym się jednokierunkowo;
- b= 2a + 90 cm w ruchu dwukierunkowym.
Droga transportowa: ruch pieszy + urządzenia magazynowe
- Szerokość dróg transportowych dla pojazdów bezsilnikowych oraz pieszych: b= a + 90 cm dla ruchu jednokierunkowego;
b= 2a + 180 cm dla ruchu dwukierunkowego. - Szerokość dróg transportowych dla pojazdów silnikowych oraz pieszych: b= a + 100 cm dla ruchu jednokierunkowego;
b= 2a + 200 cm dla ruchu dwukierunkowego.
Drogi transportowe – wymagania dla magazynu i hali produkcyjnej
W każdym magazynie oraz hali produkcyjnej należy zadbać o bezpieczne warunki funkcjonowania, a także przestrzeganie przepisów prawa. Jeżeli chodzi o drogi transportowe w hali produkcyjnej oraz magazynie, powinny się wyróżniać:
- twardą, równą i odporną na ścieranie nawierzchnią, która odznacza się również bardzo dobrą przyczepnością,
- brakiem progów i stopni,
- ograniczeniem pochylni nie więcej niż 8%,
- prawidłowym zabezpieczeniem wejść przed osobami z zewnątrz,
- nośnością, dostosowaną do wagi poruszających się po obiekcie urządzeń,
- jasnymi i dobrze widocznymi, nawet z dużej odległości oznaczeniami w kolorze żółtym lub białym,
- dobrym oświetleniem zapewniającym optymalną widoczność na każdym odcinku drogi.
Jeżeli chodzi o drogi transportowe w zakładzie pracy, po których poruszają się piesi, należy:
- wytyczyć bezpieczne przejścia dla pracowników,
- zadbać o bezpieczne oznaczenie przejść znakami pionowymi i poziomymi,
- zadbać o odpowiednią widoczność przejść, nawet z dużej odległości.
Znaki drogowe w magazynie
Na drogach transportowych w magazynie należy zastosować aktualnie obowiązujące znaki kodeksu drogowego, w celu regulacji ruchu i zapewniania w nim maksymalnego bezpieczeństwa.
Ograniczenia prędkości w magazynie
Pracodawca jest zobowiązany ustalić ograniczenia prędkości na terenie obiektu, zapewniając tym samym maksymalny poziom bezpieczeństwa. Ustalone wartości nie mogą przekraczać:
- 18 km/h na prostych odcinkach;
- 12 km/h w pobliżu budynków i hal produkcyjnych;
- 6 km/h w halach i magazynach;
- 3 km/h, w przypadku ruchu łączonego pojazdy oraz pieszych, a także w miejscach o ograniczonej widoczności.
Każdorazowo, prędkość na drogach transportowych powinna być dostosowana do panujących warunków, m.in. obciążenia pojazdu, specyfiki transportowanych ładunków, stanu nawierzchni oraz aktualnej widoczności.
Oznakowanie dróg transportowych
Obowiązujące w magazynie drogi układają się w ciągi komunikacyjne, po których poruszają się pojazdy wraz z ładunkami. Najlepszym sposobem, aby je wytyczyć i wyróżnić na tle innych obszarów w magazynie jest malowanie oznakowań poziomych. Stosowane aktualnie farby wnikają w nawierzchnię, są odporne na ścieranie. Linie transportowe na magazynie zachowują widoczność przez bardzo długi czas i są widoczne z dużej odległości.
Linie komunikacyjne w magazynie wyznaczyć należy odpowiednimi kolorami, najczęściej żółtym, białym lub czerwonym.
Prawidłowo wytyczone drogi transportowe w magazynie
Bardzo istotne jest przestrzeganie wszelkich przepisów oraz zasad bezpieczeństwa, w celu zapewnienia swobodnego przepływu towarów i urządzeń transportowych w magazynie. Drogi w obiekcie należy dostosować do liczby użytkowników, specyfiki ładunków, a także wielkości urządzeń, jakie się po nim poruszają. Zakład pracy będzie wtedy bezpiecznym miejscem dla pracowników.
Drogi transportowe w magazynach i halach produkcyjnych – najczęstsze pytania
Krótka sekcja dla firm, które chcą bezpiecznie wyznaczyć ciągi komunikacyjne, drogi dla wózków, przejścia dla pieszych i strefy pracy przy regałach w magazynie lub hali produkcyjnej.
Czym są drogi transportowe w magazynie i hali produkcyjnej?
Drogi transportowe to wyznaczone ciągi komunikacyjne, po których poruszają się pracownicy, wózki widłowe, paleciaki, wózki ręczne, pojazdy transportu wewnętrznego oraz ładunki. Łączą strefy przyjęcia, składowania, kompletacji, produkcji, pakowania i wysyłki. Ich zadaniem jest zapewnienie płynnego przepływu towarów oraz ograniczenie ryzyka kolizji, potrąceń, uszkodzeń regałów i przestojów w pracy.
Kto odpowiada za prawidłowe wyznaczenie dróg transportowych?
Za prawidłowe wyznaczenie i utrzymanie dróg transportowych odpowiada pracodawca lub osoba zarządzająca obiektem. W praktyce oznacza to konieczność dopasowania szerokości dróg do liczby użytkowników, rodzaju transportu, wymiarów ładunków, pracy wózków, układu regałów i procesów produkcyjnych. Drogi powinny być oznakowane, widoczne, utrzymane w dobrym stanie i wolne od przeszkód.
Jak obliczyć szerokość drogi transportowej?
Szerokość drogi transportowej oblicza się na podstawie szerokości ładunku albo środka transportu oraz rodzaju ruchu. Inne wartości przyjmuje się dla ruchu pieszego, inne dla wózków, a jeszcze inne dla ruchu mieszanego, w którym po tej samej trasie poruszają się piesi i urządzenia transportowe. Trzeba uwzględnić także kierunek ruchu, możliwość mijania, promień skrętu, długość ładunku i zapas bezpieczeństwa przy regałach, maszynach oraz ścianach hali.
Jaka powinna być minimalna szerokość drogi transportowej?
Minimalna szerokość drogi transportowej nie powinna być traktowana jako stała wartość dobra dla każdego magazynu. W artykule wskazano, że przy obliczeniach przyjmuje się minimalną wartość 120 cm, ale rzeczywista szerokość zależy od szerokości ładunku, rodzaju wózka, kierunku ruchu i obecności pieszych. W praktyce bezpieczna droga transportowa często musi być szersza niż absolutne minimum, szczególnie przy ruchu dwukierunkowym lub intensywnej pracy wózków.
Jak projektować drogi dla wózków widłowych?
Drogi dla wózków widłowych trzeba projektować na podstawie wymiarów wózka z ładunkiem, promienia skrętu, wysokości odkładania, rodzaju palet, kierunku ruchu i natężenia pracy. Nie wystarczy sprawdzić szerokości samego pojazdu, ponieważ podczas manewrowania znaczenie ma także długość ładunku i przestrzeń potrzebna do bezpiecznego skrętu. Przy regałach paletowych szerokość drogi powinna być projektowana razem z układem regałów i typem wózków.
Jak rozdzielić ruch pieszych i wózków w hali?
Najbezpieczniej jest rozdzielać ruch pieszych i wózków wszędzie tam, gdzie pozwala na to układ obiektu. Pomagają w tym wyznaczone przejścia, barierki, oznaczenia poziome, lustra, znaki ostrzegawcze, ograniczenia prędkości i czytelne strefy pracy. Jeżeli piesi i wózki korzystają z tych samych dróg, należy przewidzieć większą szerokość, dobrą widoczność i zasady pierwszeństwa, aby ograniczyć ryzyko potrąceń oraz kolizji.
Jakie wymagania powinna spełniać nawierzchnia dróg transportowych?
Nawierzchnia dróg transportowych powinna być twarda, równa, odporna na ścieranie, przyczepna i dostosowana do obciążeń od wózków oraz przewożonych ładunków. Na trasach transportowych nie powinno być progów, stopni, ubytków, luźnych elementów ani uszkodzonych dylatacji. Nierówna lub zniszczona posadzka może powodować wstrząsy, uszkodzenia ładunku, utratę stabilności palet i większe ryzyko uderzeń w regały.
Jak oznakować drogi transportowe w magazynie?
Drogi transportowe powinny być oznakowane w sposób trwały, czytelny i widoczny z odpowiedniej odległości. Najczęściej stosuje się linie poziome, strzałki kierunku ruchu, przejścia dla pieszych, oznaczenia stref niebezpiecznych, znaki pionowe i informacje o dopuszczalnej prędkości. Oznakowanie powinno odpowiadać realnemu układowi pracy, czyli prowadzić ludzi i wózki zgodnie z rzeczywistym przepływem towarów.
Jakie ograniczenia prędkości stosować na drogach transportowych?
Ograniczenia prędkości powinny być dostosowane do warunków w magazynie lub hali produkcyjnej: widoczności, natężenia ruchu, masy ładunków, stanu nawierzchni, liczby pieszych i rodzaju wózków. W artykule wskazano przykładowe wartości: do 18 km/h na prostych odcinkach, 12 km/h w pobliżu budynków i hal, 6 km/h w halach i magazynach oraz 3 km/h przy ruchu mieszanym lub ograniczonej widoczności. W praktyce zawsze należy przyjmować wartości bezpieczne dla konkretnego obiektu.
Czym różnią się drogi transportowe w magazynie i hali produkcyjnej?
W magazynie drogi transportowe najczęściej łączą strefy przyjęcia, składowania, kompletacji i wysyłki. W hali produkcyjnej muszą dodatkowo uwzględniać maszyny, stanowiska pracy, przepływ półproduktów, odpady technologiczne, strefy serwisowe i transport międzyoperacyjny. W obu przypadkach najważniejsze jest to, aby trasy były logiczne, bezpieczne, dobrze oznaczone i nie krzyżowały się bez potrzeby z ruchem pieszych oraz strefami pracy.
Jakich błędów unikać przy wyznaczaniu dróg transportowych?
Najczęstsze błędy to zbyt wąskie przejazdy, brak rozdzielenia ruchu pieszych i wózków, słabe oznakowanie, prowadzenie tras przez pola odkładcze, nieuwzględnienie promienia skrętu wózków oraz projektowanie dróg dopiero po ustawieniu regałów lub maszyn. Problemem jest także zastawianie dróg paletami, brak aktualizacji oznaczeń po zmianie układu hali i pomijanie zabezpieczeń przy narożnikach regałów.
Pozdrawiamy



