Czy regały stacjonarne podlegają pod UDT?
Co musisz wiedzieć o Urzędzie Dozoru Technicznego i czy to Ciebie dotyczy
Urząd Dozoru Technicznego, czyli UDT to instytucja państwowa, która powstała w celu zapewnienia bezpieczeństwa urządzeń i instalacji technicznych, które podlegają dozorowi technicznemu.
UDT kontroluje przede wszystkim urządzenia ciśnieniowe, zbiorniki bezciśnieniowe i niskociśnieniowe, w których magazynowane są materiały trujące lub żrące, zbiorniki bezciśnieniowe i niskociśnieniowe przeznaczone do magazynowania materiałów ciekłych zapalnych, urządzenia transportu bliskiego, dźwigniki, przenośniki kabinowe i krzesełkowe.
Choć Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. oraz Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. , nie wymieniają wprost regałów jako podlegających kontroli przez UDT, na użytkowników został nałożony obowiązek utrzymania urządzeń i maszyn w stanie technicznym gwarantującym bezpieczną pracę. Zalecane są więc przeglądy techniczne, eksperckie, w tym regularne oraz roczne. Właściciel powinien je robić dla bezpieczeństwa składowanych towarów, jak i swoich pracowników. Zatem, regały magazynowe nie podlegają nadzorowi UDT – należy jednak pamiętać o ich regularnych przeglądach.
Normy wykonywania przeglądów technicznych wyposażenia magazynu
Nadzór techniczny jest niezbędny dla profesjonalnego funkcjonowania każdego magazynu. Przywołane powyżej rozporządzenia wskazują, iż właściciel magazynu winien dokonywać okresowych przeglądów regałów magazynowych. Przy ich przeprowadzaniu należy przestrzegać normy PN-EN 15635:2010, która określa w jaki sposób należy wykonywać przeglądy techniczne, jak często i przez kogo powinny być przeprowadzane. Określa ona również przebieg kontroli w okresie nie dłuższym niż co 12 miesięcy. Podstawą jest, aby przeglądy były przeprowadzane przez kompetentne i wykwalifikowane ekipy posiadające odpowiednie uprawnienia.
Parametry regałów i ich maksymalne obciążenie określają normy PN-EN-15512:2011 oraz PN-M-78322:1989. Należy ich przestrzegać, jeżeli towary mają być magazynowane w bezpieczny sposób.
Trzeba również pamiętać, że serwis regałów musi być ciągły, aby bezpieczeństwo osób przebywających w magazynie nie było zagrożone. Każde uszkodzenie mechaniczne przekraczające dopuszczalne normy należy natychmiast zgłaszać osobom za to odpowiedzialnym, aby jak najszybciej wymieniły uszkodzone elementy.
Podczas każdego przeglądu technicznego kontrolowane są:
- uszkodzenia części struktury, szczególnie uszkodzenia belek i słupów,
- odchylenia słupów od pionu,
- stan i efektywność wszystkich elementów w szczególności połączeń stopy z podłożem i belki nośnej ze słupem,
- pęknięcia spoin i materiału rodzimego,
- stan posadzki obiektu,
- położenia ładunków na palecie.
Wzrost świadomości właścicieli magazynów
W ostatnich latach zauważalny jest wzrost świadomości właścicieli magazynów, którzy bardzo dużą wagę przywiązują do bezpieczeństwa. Coraz więcej firm zgłasza zapotrzebowanie na przeglądy techniczne przez wyspecjalizowanych ekspertów. Chcą maksymalnie poprawić bezpieczeństwo w magazynie w zakresie bezpośredniego składowania towarów.
Świadomość tego, że uszkodzenia regałów mogą wywołać duże niebezpieczeństwo jest wśród polskich przedsiębiorców coraz większa. Wykonywanie regularnych przeglądy regałów i bieżące naprawy uszkodzeń, skutkują ogólną poprawą bezpieczeństwa w polskich magazynach.
Regały stacjonarne a UDT – najczęstsze pytania
Krótka sekcja dla firm, które chcą ustalić, czy regały magazynowe podlegają pod UDT, jakie kontrole są wymagane i jak bezpiecznie użytkować systemy składowania w magazynie.
Czy regały stacjonarne podlegają pod UDT?
Nie. Typowe regały stacjonarne, czyli regały paletowe, półkowe, wspornikowe lub archiwalne bez napędu i elementów transportujących, nie podlegają bezpośrednio pod dozór techniczny UDT. Nie są urządzeniami transportu bliskiego, lecz statycznymi systemami składowania. Nie oznacza to jednak, że można użytkować je bez kontroli — regały muszą być utrzymywane w stanie bezpiecznym i regularnie sprawdzane.
Dlaczego regały stacjonarne nie są traktowane jak urządzenia UDT?
Regały stacjonarne nie wykonują samodzielnego ruchu transportowego, nie podnoszą ładunków i nie przemieszczają ich między poziomami. Ich zadaniem jest przenoszenie obciążeń i bezpieczne przechowywanie towaru. Dlatego różnią się od urządzeń transportu bliskiego, takich jak suwnice, podesty ruchome, wyciągi, dźwigniki czy układnice magazynowe, które mogą podlegać dozorowi technicznemu.
Czy regały wysokiego składowania trzeba zgłaszać do UDT?
Same regały wysokiego składowania, jeżeli są konstrukcją statyczną, również nie podlegają zgłoszeniu do UDT tylko dlatego, że są wysokie. Wysokość składowania zwiększa jednak wymagania dotyczące projektu, montażu, nośności, kotwienia, tabliczek obciążeń, przeglądów i pracy wózków. Im wyższy system regałowy, tym większe znaczenie ma dokumentacja techniczna i regularna ocena stanu konstrukcji.
Kiedy wyposażenie magazynu może podlegać pod UDT?
Pod UDT mogą podlegać urządzenia techniczne wykorzystywane do podnoszenia, przemieszczania lub obsługi ładunków, na przykład układnice magazynowe, wyciągi towarowe, podesty ruchome, suwnice, żurawie, dźwigniki lub określone typy wózków. Jeżeli system składowania jest połączony z automatyką, układnicą albo innym urządzeniem transportu bliskiego, trzeba osobno sprawdzić, czy ten element wymaga dozoru technicznego.
Czy brak obowiązku UDT oznacza brak obowiązku przeglądów regałów?
Nie. Brak obowiązku zgłoszenia regałów stacjonarnych do UDT nie zwalnia użytkownika magazynu z obowiązku dbania o ich stan techniczny. Regały powinny być regularnie kontrolowane, a uszkodzenia słupów, belek, stężeń, kotew, osłon i połączeń muszą być oceniane oraz usuwane. Przeglądy regałów są elementem bezpiecznej eksploatacji magazynu, niezależnym od dozoru UDT.
Jakie normy i przepisy dotyczą regałów stacjonarnych?
Przy użytkowaniu regałów stacjonarnych znaczenie mają przepisy BHP, dokumentacja producenta, instrukcja eksploatacji oraz normy dotyczące stalowych systemów składowania, w tym PN-EN 15635. W praktyce oznacza to konieczność prawidłowego montażu, przestrzegania nośności, oznakowania regałów, wykonywania kontroli, reagowania na uszkodzenia i przechowywania dokumentacji potwierdzającej stan techniczny systemu.
Jak często należy kontrolować regały stacjonarne?
Regały powinny być kontrolowane na bieżąco przez osoby odpowiedzialne za bezpieczeństwo w magazynie, zwłaszcza po kolizjach z wózkami, zmianach konfiguracji lub zauważeniu odkształceń. Oprócz kontroli wewnętrznych warto wykonywać okresowy przegląd ekspercki, najczęściej co najmniej raz w roku. Częstsze kontrole mogą być potrzebne w magazynach o dużym natężeniu ruchu, wysokim składowaniu lub częstych uszkodzeniach regałów.
Kto może wykonać przegląd regałów stacjonarnych?
Bieżące oględziny mogą wykonywać wyznaczeni pracownicy, którzy znają instrukcję użytkowania regałów i potrafią rozpoznać widoczne uszkodzenia. Przegląd ekspercki powinien wykonać specjalista posiadający wiedzę techniczną i doświadczenie w ocenie systemów składowania. Po takim przeglądzie firma powinna otrzymać raport z opisem uszkodzeń, klasyfikacją ryzyka i zaleceniami dotyczącymi dalszej eksploatacji lub naprawy.
Jaką dokumentację warto posiadać dla regałów stacjonarnych?
Warto posiadać dokumentację techniczną regałów, instrukcję użytkowania, informacje o dopuszczalnych obciążeniach, protokoły montażu, raporty z przeglądów, historię napraw i dokumenty dotyczące zmian konfiguracji. Ważne są także czytelne tabliczki nośności przy regałach. Taka dokumentacja ułatwia kontrolę bezpieczeństwa, planowanie napraw oraz wykazanie, że system składowania jest nadzorowany.
Co zrobić, jeśli regał stacjonarny jest uszkodzony?
Uszkodzony regał trzeba oznaczyć, zabezpieczyć i w razie potrzeby odciążyć. Nie należy samodzielnie prostować słupów, spawać belek ani zastępować elementów przypadkowymi częściami. Uszkodzenie powinno zostać ocenione przez osobę kompetentną, a naprawa wykonana zgodnie z dokumentacją systemu. Jeżeli uszkodzenie wpływa na elementy nośne, dalsze użytkowanie regału bez oceny technicznej może być niebezpieczne.
Pozdrawiamy
